Incidentie prostaatkanker

De incidentie ofwel het aantal nieuwe patiënten met prostaatkanker per jaar is in de afgelopen dertig jaar verdubbeld van circa 6.800 in 1989 naar bijna 13.600. In 2019 was meer dan 90% van de patiënten bij diagnose 60 jaar of ouder en ruim 30% was ouder dan 75 jaar. 

Om een trend in de tijd te kunnen volgen, wordt incidentie vaak weergegeven als het aantal nieuwe patiënten per 100.000 personen per jaar, gestandaardiseerd naar leeftijd. Omdat de leeftijdsopbouw van de Nederlandse bevolking de afgelopen decennia is veranderd (er zijn verhoudingsgewijs meer ouderen en hun levensverwachting is toegenomen) is het belangrijk om hier rekening mee te houden. Dit wordt doorgaans gedaan door de incidentie te standaardiseren naar de Europese standaardbevolking (ESR). 

De naar leeftijd gestandaardiseerde incidentie van prostaatkanker was ruim 60 per 100.000 mannen in het begin van de jaren negentig en steeg tot ruim 110 per 100.000 mannen in 2011. Sindsdien is de incidentie afgenomen tot ongeveer 103 per 100.000 mannen in 2019. 

Stadiumverdeling

De meeste patiënten met een prostaatkanker (~60%) presenteren zich bij diagnose met gelokaliseerd prostaatkanker (T1-T2 N0/X M0/X). Indien patiënten met een gelokaliseerde tumor worden geclassificeerd volgens de EAU/ESTRO indeling dan behoort hiervan ongeveer een derde tot de laagrisico groep (cT1a-2a en PSA < 10 ng/mL en Gleason score < 7), een derde tot de matigrisico groep (cT2b of PSA 10-20 ng/mL of Gleason score=7) en een derde tot de hoogrisico groep (cT2c of Gleason score>7 of PSA>20 ng/mL). De overige patiënten worden gediagnosticeerd met lokaal gevorderde ziekte (20%; cT3-4 of cN+) of met gemetastaseerde ziekte (15%). De verdeling is de afgelopen vijf jaar stabiel gebleven.